Trump-Xi Meeting 2026 : खनिजे, सेमीकंडक्टर आणि व्यापार तुटीवर चर्चा होण्याची शक्यता; JNU तज्ज्ञांचे मत

ट्रम्प-शी जिनपिंग यांच्या बैठकीत खनिज पुरवठा, सेमीकंडक्टर, व्यापार आणि पश्चिम आशियातील संघर्षावर चर्चा होण्याची शक्यता

नवी दिल्ली : Trump-Xi Meeting : अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांच्या आगामी बैठकीत महत्त्वाची खनिजे, सेमीकंडक्टर, व्यापारातील असमतोल आणि गुंतवणूक या मुद्द्यांवर प्रामुख्याने चर्चा होण्याची शक्यता आहे. जवाहरलाल नेहरू विद्यापीठातील (JNU) चिनी अभ्यास विभागाचे प्राध्यापक श्रीकांत कोंडापल्ली यांनी ही माहिती दिली. एएनआयशी बोलताना कोंडापल्ली यांनी सांगितले की, अमेरिका आणि चीनमधील संबंधांबाबत ट्रम्प प्रशासनाची भूमिका बदलताना दिसत आहे. दोन्ही देशांमधील स्पर्धा कमी करून संबंधांमध्ये स्थैर्य आणि सहकार्य निर्माण करण्यावर अमेरिकेचा भर असल्याचे त्यांनी नमूद केले.

‘सकारात्मक धोरणात्मक स्थैर्या’वर भर

पूर्वी चीनकडे धोरणात्मक प्रतिस्पर्धी म्हणून पाहिले जात होते. मात्र, ट्रम्प प्रशासनाने आता दोन्ही देशांमधील स्पर्धा कमी करण्यासोबतच द्विपक्षीय संबंधांमध्ये स्थैर्य राखण्याच्या धोरणावर भर दिल्याचे कोंडापल्ली यांनी सांगितले.

रशिया-युक्रेन युद्ध, गाझा आणि इराणशी संबंधित घडामोडींचाही या धोरणावर परिणाम असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. दुसरीकडे, चीनकडून २०४९ पर्यंत ‘चीनचे पुनरुत्थान’ हे उद्दिष्ट आणि इतर देशांसोबत ‘सामायिक भवितव्याचा समुदाय’ ही संकल्पना पुढे नेण्यावर भर दिला जात असल्याचे त्यांनी सांगितले.

महत्त्वाच्या खनिजांच्या पुरवठ्यावर चर्चा

• बैठकीतील प्रमुख मुद्द्यांमध्ये महत्त्वाच्या खनिजांचा अखंड पुरवठा हा विषय असेल, असे कोंडापल्ली यांनी सांगितले. जागतिक स्तरावर या खनिजांच्या पुरवठ्यासाठी चीनवर मोठ्या प्रमाणात अवलंबून राहावे लागत असल्याचा दावा त्यांनी केला.
• सेमीकंडक्टर आणि संबंधित तंत्रज्ञानावरील निर्बंध शिथिल करण्याच्या शक्यतेवरही चर्चा होऊ शकते. जो बायडेन यांच्या प्रशासनाच्या काळात लागू करण्यात आलेल्या काही निर्बंधांमध्ये बदल करण्याची अमेरिकेची भूमिका असू शकते, असे त्यांनी नमूद केले.
• याशिवाय कृत्रिम बुद्धिमत्ता, व्यापारातील तूट आणि अमेरिकेतील चिनी गुंतवणूक हे मुद्देही बैठकीत महत्त्वाचे ठरू शकतात.

व्यापार तूट कमी करण्यासाठी चीनकडून गुंतवणुकीची अपेक्षा

अमेरिका आणि चीनमधील व्यापारातील असमतोल कमी करण्यासाठी चीनने अमेरिकेत अधिक गुंतवणूक करावी आणि अमेरिकेकडून अधिक वस्तूंची आयात करावी, अशी ट्रम्प प्रशासनाची अपेक्षा असल्याचे कोंडापल्ली यांनी सांगितले. यामध्ये अमेरिकेकडून सोयाबीनसारख्या कृषी उत्पादनांची खरेदी आणि इतर व्यावसायिक व्यवहारांचा समावेश होऊ शकतो. चीनच्या बाजूने असलेली मोठी व्यापार तूट अमेरिकेसाठी स्वीकारार्ह नसल्याचे ट्रम्प प्रशासनाचे मत असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.

इराण संघर्षावरून मतभेद होण्याची शक्यता

पश्चिम आशियातील संघर्ष हा बैठकीतील महत्त्वाचा आणि मतभेदाचा मुद्दा ठरू शकतो. इराणला उपकरणे आणि गुप्तचरविषयक मदत देऊ नये, अशी अमेरिकेची अपेक्षा चीनकडून असू शकते. चीनने इराणशी संबंधित संघर्ष वाढविण्याऐवजी तोडगा काढण्याच्या प्रयत्नांचा भाग व्हावे, अशी अमेरिकेची भूमिका असल्याचे कोंडापल्ली यांनी सांगितले. पाकिस्तान आणि चीनकडून मांडण्यात आलेल्या पाच कलमी प्रस्तावात काही बदल करून तो पश्चिम आशियातील संघर्षावरील संभाव्य तोडग्याचा भाग म्हणून चर्चेत आणला जाऊ शकतो, असेही त्यांनी नमूद केले.

तैवान, उत्तर कोरिया आणि ऊर्जा सुरक्षेवरही चर्चा

• द्विपक्षीय मुद्द्यांव्यतिरिक्त प्रादेशिक स्थैर्य, ऊर्जा सुरक्षा, उत्तर कोरिया, तैवान, दक्षिण चीन समुद्र आणि अंतराळविषयक बाबींवरही चर्चा होण्याची शक्यता आहे.
• चीन मोठ्या प्रमाणावर ऊर्जा आयातीवर अवलंबून असल्याने ऊर्जा सुरक्षा हा महत्त्वाचा विषय ठरेल. रशियन तेलाच्या आयातीशी संबंधित अमेरिकेच्या निर्बंधांचा परिणामही चर्चेत येऊ शकतो.
• ट्रम्प यांनी अमेरिका आणि चीनमधील ‘G2’ सहकार्याची संकल्पना मांडली होती. त्यामुळे दोन्ही देशांमधील संबंध, पूर्वी झालेल्या करारांची अंमलबजावणी आणि मे महिन्यात झालेल्या बैठकीतील सहमती यांचा आधार घेत आगामी चर्चा होण्याची शक्यता असल्याचे कोंडापल्ली यांनी सांगितले.

Read About : IndiGo Flight : विमान 3 तास आधीच उडाले; मराठवाड्यातील प्रवाशांची फजिती..!
E-Paper : Punyanagari E-Paper