China Shenlong Spaceplane – चीनच्या गुप्त अंतराळ विमानाचे सर्वात स्पष्ट छायाचित्र समोर

अमेरिकेच्या संरक्षण गुप्तचर संस्थेच्या २०२६ च्या अहवालात छायाचित्राचा समावेश; शेनलाँगच्या चौथ्या मोहिमेमुळे आंतरराष्ट्रीय स्तरावर चर्चा

वॉशिंग्टन : China Shenlong Spaceplane चीनच्या गुप्त अंतराळ विमानाचे, म्हणजेच ‘शेनलाँग’चे, आतापर्यंत सार्वजनिक झालेल्या छायाचित्रांपैकी सर्वाधिक स्पष्ट छायाचित्र अमेरिकेच्या संरक्षण गुप्तचर संस्थेने (डीआयए) प्रसिद्ध केले आहे. या छायाचित्रात विमानाचा खालचा भाग आणि शेपटीजवळील सौर पॅनेल दिसत आहेत.

भू-अवकाशीय माहिती क्षेत्रातील मॅक्सार टेक्नॉलॉजीजने हे छायाचित्र २०२४ मध्ये घेतल्याचे सांगण्यात आले आहे. ते डीआयएच्या ‘चॅलेंजेस टू सेक्युरिटी इन स्पेस २०२६’ या अहवालाचा भाग आहे. या १३० पानी अहवालात अंतराळातील वाढते धोके, विविध देशांचे अंतराळ कार्यक्रम आणि निष्क्रिय उपग्रहांमुळे निर्माण होणाऱ्या कचऱ्याचा प्रश्न अधोरेखित केला आहे. अंतराळातील निकामी उपग्रह आणि त्यांच्या तुटलेल्या भागांची टक्कर झाल्यास आणखी तुकडे निर्माण होऊ शकतात. यामुळे पुढील टक्करींची साखळी सुरू होण्याचा धोका असतो. या संभाव्य परिस्थितीला ‘केसलर सिंड्रोम’ म्हटले जाते. चीनसह रशिया, इराण आणि उत्तर कोरिया यांच्या अंतराळविषयक महत्त्वाकांक्षांचाही अहवालात उल्लेख आहे. China Shenlong Spaceplane

शेनलाँगच्या मोहिमांबाबत गूढ कायम

China Shenlong Spaceplane डीआयएने शेनलाँगच्या नावाचा उल्लेख केला नाही, परंतु त्याला एक चिनी अंतराळ विमान म्हटले आहे. या प्रकल्पाबाबत जवळपास दोन दशकांपासून चर्चा असली, तरी त्याची रचना आणि उद्देश यांची सविस्तर माहिती सार्वजनिक झालेली नाही. उपलब्ध माहितीनुसार, त्याच्या प्रतिकृतीने (प्रोटोटाईप) २०२० मध्ये दोन दिवसांची, २०२२ मध्ये २७६ दिवसांची आणि २०२३ मध्ये २६८ दिवसांची कक्षीय मोहीम पूर्ण केली.
मॅक्सारचे छायाचित्र २०२३ च्या मोहिमेशी संबंधित असण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली आहे. त्या काळात शेनलाँगने कक्षेत एक अज्ञात वस्तू सोडल्याचे डीआयएच्या या अहवालात नमूद आहे. मात्र, त्या वस्तूचे स्वरूप किंवा उद्देश स्पष्ट झालेला नाही. China Shenlong Spaceplane

चौथ्या मोहिमेमुळे पुन्हा चर्चेत

दिलेल्या माहितीनुसार, शेनलाँगने ७ फेब्रुवारी २०२६ रोजी चीनच्या जिउक्वान उपग्रह प्रक्षेपण केंद्रातून चौथ्या मोहिमेसाठी उड्डाण केले. या मोहिमेचे तपशील आणि विमानाची नेमकी कार्ये मात्र अद्याप गुप्त आहेत.

अमेरिकेकडेही ‘एक्स-३७ बी’ अंतराळ विमान

China Shenlong Spaceplane चीनप्रमाणे अमेरिकेकडेही बोईंगने विकसित केलेले ‘एक्स-३७ बी’ हे मानवरहित अंतराळ विमान आहे. त्याच्या आठव्या मोहिमेत ते पृथ्वीच्या निम्न कक्षेत ४३१ दिवस राहिले. सौर पेशींच्या मदतीने ते विद्युत ऊर्जा निर्माण करते. हे विमान उभ्या दिशेने प्रक्षेपित होते आणि धावपट्टीवर विमानाप्रमाणे आडवे उतरते. त्याची लांबी सुमारे २९ फुटांपेक्षा अधिक असून, पंखांचा विस्तार जवळपास १५ फूट आहे. त्याचा वेग ताशी सुमारे २८,०४४ किलोमीटरपर्यंत पोहोचू शकतो. शेनलाँग आणि ‘एक्स-३७ बी’ यांसारख्या अंतराळ विमानांमुळे दीर्घकाळ कक्षेत राहण्याच्या तंत्रज्ञानाला महत्त्व प्राप्त झाले आहे. मात्र, त्यांच्या मोहिमांचे नेमके उद्देश आणि क्षमतांबाबतची गोपनीयता कायम असल्याने या कार्यक्रमांवर जगभरातील अंतराळ सुरक्षा तज्ज्ञांचे लक्ष आहे.

Read About : OpenAI Mathematical Breakthrough – ‘ओपनएआय’चा गणित, भौतिकशास्त्रात पराक्रम!
E-Paper : Punyanagari E-Paper